Η προσθήκη θαλάσσιων φυκιών, και συγκεκριμένα του είδους Asparagopsis taxiformis, στη διατροφή των αγελάδων μπορεί να μειώσει σημαντικά τις εκπομπές μεθανίου από τα μηρυκαστικά — μία από τις σημαντικότερες πηγές αερίων του θερμοκηπίου στον αγροδιατροφικό τομέα. Πρόκειται για μια επιστημονικά τεκμηριωμένη καινοτομία που αλλάζει το τοπίο στην κτηνοτροφία της εποχής της πράσινης μετάβασης.
Γιατί οι αγελάδες βρέθηκαν στο επίκεντρο της κλιματικής συζήτησης
Καθώς η κλιματική αλλαγή επεκτείνει τη συζήτησή της και στον αγροδιατροφικό τομέα, μια διατροφική καινοτομία που αφορά τα μηρυκαστικά τραβά το ενδιαφέρον επιστημόνων και επιχειρήσεων παγκοσμίως: η ενσωμάτωση φυκιών στο σιτηρέσιο των αγελάδων με στόχο τη μείωση εκπομπών μεθανίου στην κτηνοτροφία. Μοιάζει με απλή λύση, αλλά βασίζεται σε σύνθετη βιολογική διεργασία και έχει τη δυνατότητα να αναθεωρήσει τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τη βιομηχανική εκτροφή στη νέα εποχή.
Η κτηνοτροφία — και ειδικά η βοοτροφία — έχει βρεθεί επανειλημμένα στο στόχαστρο. Από τη σημαντική έρευνα του ΟΗΕ το 2006 με τίτλο «Livestock’s Long Shadow» έως το αμφιλεγόμενο ντοκιμαντέρ «Cowspiracy» του 2014, επιστήμονες, δημοσιογράφοι και ερευνητές έχουν ασχοληθεί εκτενώς με τον ρόλο της κτηνοτροφίας στην παραγωγή μεθανίου και τις επιπτώσεις της στο κλίμα.
Τι λένε τα νούμερα για τον παγκόσμιο πληθυσμό αγελάδων
Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας (FAO), σήμερα εκτρέφονται στον πλανήτη περίπου 1,5 δισεκατομμύρια αγελάδες. Η Βραζιλία κατέχει το μεγαλύτερο κοπάδι στον κόσμο, με πάνω από 230 εκατομμύρια κεφάλια — περισσότερες αγελάδες από ανθρώπους. Ακολουθεί η Ινδία με περίπου 200 εκατομμύρια, όπου ωστόσο η εκτροφή διαμορφώνεται διαφορετικά λόγω θρησκευτικών παραδόσεων. ΗΠΑ και Κίνα συμπληρώνουν την κορυφή της λίστας, με περίπου 100 εκατομμύρια αγελάδες η κάθε μία. Με βάση τον παγκόσμιο ανθρώπινο πληθυσμό που έχει ξεπεράσει τα 8 δισεκατομμύρια, η αναλογία διαμορφώνεται σε 1 αγελάδα για κάθε 5,2 ανθρώπους.
Πόσο μεθάνιο παράγει μια αγελάδα και γιατί αυτό μετράει
Οι παράγοντες που καθορίζουν την ποσότητα μεθανίου ανά ζώο είναι πολλοί και ποικίλοι. Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, μια μέση αγελάδα γαλακτοπαραγωγής μπορεί να εκλύει έως και 120 κιλά μεθανίου ετησίως, ενώ μια κρεατοπαραγωγός αγελάδα φτάνει τα 90 κιλά. Το μεθάνιο προκύπτει φυσικά κατά τη διαδικασία πέψης των μηρυκαστικών, μέσω μικροοργανισμών που δρουν στο πεπτικό τους σύστημα. Καθώς ο αριθμός των ζώων σε παγκόσμιο επίπεδο είναι τεράστιος, η κτηνοτροφία αναδεικνύεται σε μία από τις μεγαλύτερες ανθρωπογενείς πηγές εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Εδώ και χρόνια, η επιστημονική κοινότητα αναζητεί τρόπους περιορισμού αυτής της διαδικασίας, χωρίς να θίγεται η υγεία των ζώων ή η παραγωγικότητα της εκτροφής. Και φαίνεται ότι μια απάντηση βρέθηκε στη θάλασσα.
Asparagopsis taxiformis: Το θαλάσσιο φύκι που αλλάζει τους κανόνες
Κι εδώ κάνει την εμφάνισή του το Asparagopsis taxiformis. Πρόκειται για ένα κοκκινωπό είδος θαλάσσιου φυκιού που περιέχει φυσικές ενώσεις με ικανότητα να παρεμβαίνουν στη μικροβιακή ζύμωση που λαμβάνει χώρα στο στομάχι της αγελάδας. Η προσθήκη ακόμη και πολύ μικρής ποσότητας στο καθημερινό σιτηρέσιο φαίνεται να αναστέλλει τη λειτουργία ενζύμων που εμπλέκονται στην παραγωγή μεθανίου, μειώνοντας έτσι σημαντικά τις εκπομπές.
Πειραματικές εφαρμογές έχουν καταγράψει εντυπωσιακά αποτελέσματα, με μειώσεις που σε ορισμένες περιπτώσεις αγγίζουν πολύ υψηλά ποσοστά. Στην πράξη, βέβαια, τα αποτελέσματα ποικίλλουν ανάλογα με τις συνθήκες εκτροφής, τη σύνθεση της διατροφής και άλλα χαρακτηριστικά κάθε εκμετάλλευσης. Η έρευνα συνεχίζεται, αλλά το ενδιαφέρον — επιστημονικό και επιχειρηματικό — είναι ήδη μεγάλο.
