Το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε στα 6,5 δισ. ευρώ για το οκτάμηνο του 2026, ξεπερνώντας τον στόχο κατά 1,511 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η υπέρβαση οφείλεται στην αυξημένη είσπραξη εσόδων, ενώ οι δαπάνες αυξήθηκαν λόγω του Ταμείου Ανάκαμψης και μέτρων στήριξης, με τη δημοσιονομικά συγκρίσιμη υπέρβαση να ανέρχεται τελικά στα 185 εκατ. ευρώ.
Πλεόνασμα 6,5 δισ. ευρώ παρουσίασε ο κρατικός προϋπολογισμός κατά το οκτάμηνο Ιανουαρίου-Αυγούστου 2026
Το πρωτογενές αποτέλεσμα του κρατικού προϋπολογισμού για το χρονικό διάστημα από τον Ιανουάριο έως τον Αύγουστο του 2026 ανήλθε στα 6,5 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό υπερέβη κατά 1,511 δισ. ευρώ τον αρχικό στόχο των 4,989 δισ. ευρώ που είχε τεθεί στην εισηγητική έκθεση. Ωστόσο, μετά την αφαίρεση ετεροχρονισμών πληρωμών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, των μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς της Γενικής Κυβέρνησης και της δεύτερης δόσης του τιμήματος για το καζίνο στο Ελληνικό, η δημοσιονομικά συγκρίσιμη υπέρβαση περιορίζεται στα 185 εκατ. ευρώ.
Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι κατά τον μήνα Αύγουστο σημειώθηκε επιπλέον υπέρβαση στις εισπράξεις κρατικών εσόδων. Αντίθετα, στο σύνολο του οκταμήνου, προκύπτει υπέρβαση ύψους 1,2 δισ. ευρώ στις δαπάνες σε σχέση με τους στόχους. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται κυρίως στην επιτάχυνση των πληρωμών πριν από την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας τον Αύγουστο, καθώς και στην εφαρμογή μέτρων στήριξης, όπως το fuel pass και το επίδομα για οικογένειες με παιδιά, λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης που δημοσιοποίησε το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το γενικό ισοζύγιο εμφανίζει έλλειμμα 508 εκατ. ευρώ για την περίοδο Ιανουαρίου-Αυγούστου. Το ποσό αυτό συγκρίνεται με τον στόχο για έλλειμμα 1,611 δισ. ευρώ της εισηγητικής έκθεσης του Προϋπολογισμού 2026, ενώ για το αντίστοιχο διάστημα του 2025 είχε καταγραφεί πλεόνασμα ύψους 1,964 δισ. ευρώ.
Το πρωτογενές αποτέλεσμα, υπολογισμένο σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα 6,5 δισ. ευρώ. Το μέγεθος αυτό έρχεται σε αντιδιαστολή με τον στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα 4,989 δισ. ευρώ, ενώ την ίδια περίοδο του προηγούμενου έτους, το 2025, είχε επιτευχθεί πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 8,499 δισ. ευρώ.
Για τον προσδιορισμό της δημοσιονομικής υπέρβασης, εξαιρέθηκαν συγκεκριμένα ποσά που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους. Πρόκειται για 573 εκατ. ευρώ από ετεροχρονισμό πληρωμών του ΠΔΕ, 618 εκατ. ευρώ από ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών και 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας καζίνο, η οποία καταγράφεται στα έτη της παραχώρησης. Έτσι, η υπέρβαση περιορίζεται στα 185 εκατ. ευρώ.
Επιπροσθέτως, στα έσοδα του Ιανουαρίου 2026 περιλήφθηκαν ποσά που προέκυψαν από τις συναλλαγές για την ολοκλήρωση της Σύμβασης Παραχώρησης Υπηρεσιών σχετικά με τη χρηματοδότηση, τη λειτουργία, τη συντήρηση και την εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων αξόνων της για διάστημα 35 ετών.
Ειδικότερα:
- Ποσό 306 εκατ. ευρώ, που αντιστοιχεί στον ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος, αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο Ελληνικό Δημόσιο , καταγράφηκε στα φορολογικά έσοδα και συνοδεύτηκε από ισόποση επιστροφή φόρου.
- Το ίδιο ποσό των 306 εκατ. ευρώ αποδόθηκε εκ νέου στο Ελληνικό Δημόσιο και καταγράφηκε στην κατηγορία πωλήσεων αγαθών και υπηρεσιών.
Η πορεία στο οκτάμηνο
Κατά το διάστημα Ιανουαρίου-Αυγούστου 2026, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 51,317 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2,297 δισ. ευρώ έναντι του στόχου της εισηγητικής έκθεσης. Ωστόσο, η στοχοθεσία περιελάμβανε την είσπραξη 1,258 δισ. ευρώ από το ΤΑΑ τον Ιούνιο. Από αυτό το ποσό, τα 884 εκατ. ευρώ εισπράχθηκαν τον Απρίλιο, ενώ τα υπόλοιπα 374 εκατ. ευρώ αναμένονται εντός του έτους. Εξαιρώντας το ΤΑΑ, τα καθαρά έσοδα είναι αυξημένα κατά 2,671 δισ. ευρώ έναντι του στόχου.
Τα έσοδα από φόρους
Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 49,527 δισ. ευρώ. Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται τα 306 εκατ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού και τα 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για το καζίνο στο Ελληνικό, η οποία είχε προγραμματιστεί για τα τέλη του 2025. Εάν εξαιρεθούν αυτά τα ποσά, τα φορολογικά έσοδα διαμορφώθηκαν στα 49,086 δισ. ευρώ, σημειώνοντας υπέρβαση 1,399 δισ. ευρώ ή 2,9% έναντι του αρχικού στόχου.
Οι επιστροφές εσόδων
Οι επιστροφές εσόδων διαμορφώθηκαν στα 6,101 δισ. ευρώ, ποσό αυξημένο κατά 442 εκατ. ευρώ συγκριτικά με τον στόχο των 5,659 δισ. ευρώ της εισηγητικής έκθεσης. Η μεταβολή αυτή οφείλεται κυρίως στην επιστροφή του ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ που σχετίζεται με τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως έχει ήδη αναφερθεί.
Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων
Τα έσοδα του ΠΔΕ ανήλθαν σε 3,424 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 304 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου των 3,120 δισ. ευρώ της εισηγητικής έκθεσης. Η ακριβής κατανομή των εσόδων ανά κατηγορία στον κρατικό προϋπολογισμό θα οριστικοποιηθεί με την έκδοση του τελικού δελτίου.
Η εικόνα του Αυγούστου
Ειδικότερα για τον μήνα Αύγουστο 2026, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού έφτασαν τα 6,059 δισ. ευρώ, σημειώνοντας υπέρβαση 271 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον μηνιαίο στόχο. Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 6,733 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 409 εκατ. ευρώ ή 6,5% έναντι του στόχου. Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 1,130 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 53 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο των 1,183 δισ. ευρώ. Τα έσοδα του ΠΔΕ ανήλθαν στα 250 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 160 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου των 410 εκατ. ευρώ.
Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού
Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για το οκτάμηνο Ιανουαρίου-Αυγούστου 2026 ανήλθαν στα 51,825 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση 1,195 δισ. ευρώ έναντι του στόχου των 50,630 δισ. ευρώ. Η απόκλιση οφείλεται κυρίως στην επιτάχυνση των πληρωμών του ΤΑΑ, ενώ οι δαπάνες είναι αυξημένες κατά 5,331 δισ. ευρώ σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025. Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές είναι μειωμένες κατά 204 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο.
Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις και πληρωμές
Στις σημαντικές μεταβιβάσεις και πληρωμές περιλαμβάνονται οι εξής
- Η επιχορήγηση στον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας ύψους 1,544 δισ. ευρώ.
- Η επιχορήγηση στον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων Κοινωνικής Ασφάλισης ύψους 1,842 δισ. ευρώ.
- Η επιχορήγηση 915 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας για την προμήθεια φαρμάκων και υγειονομικού υλικού.
- Οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ύψους 979 εκατ. ευρώ.
- Οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς ΟΑΣΑ , ΟΑΣΘ και ΟΣΕ ύψους 300 εκατ. ευρώ.
- Η επιχορήγηση προς την Κοινωνία της Πληροφορίας ύψους 131 εκατ. ευρώ για το fuel pass.
- Πληρωμή 135 εκατ. ευρώ για την επιδότηση στο diesel κίνησης.
- Η έκτακτη οικονομική ενίσχυση οικογενειών με παιδιά ύψους 232 εκατ. ευρώ.
Οι επενδυτικές δαπάνες
Οι πληρωμές για επενδυτικές δαπάνες ανήλθαν σε 9,038 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 1,399 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο της εισηγητικής έκθεσης, λόγω της επιτάχυνσης των έργων του ΤΑΑ. Επιπλέον, οι πληρωμές αυτές ήταν αυξημένες κατά 1,998 δισ. ευρώ συγκριτικά με το 2025. Όπως επισημαίνει το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακή βάση. Τα στοιχεία αφορούν την Κεντρική Διοίκηση και όχι το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, η οποία περιλαμβάνει τα αποτελέσματα των νομικών προσώπων, των ασφαλιστικών ταμείων και των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Η τελική κατανομή των εσόδων θα πραγματοποιηθεί με την έκδοση του οριστικού δελτίου.
