Η απόφαση του Αρείου Πάγου για τα δάνεια Κατσέλη αναμένεται να κρίνει ένα ζήτημα με άμεσο οικονομικό αντίκτυπο για περίπου 200.000 νοικοκυριά. Στις 5 Φεβρουαρίου 2026 η Ολομέλεια καλείται να αποφασίσει αν οι τόκοι θα υπολογίζονται στο συνολικό κεφάλαιο ή σε μηνιαία βάση επί της δόσης, επηρεάζοντας ρυθμίσεις, servicers και κρατικές εγγυήσεις.
Το επίκεντρο της διαφωνίας
Η συζήτηση στην Ολομέλεια του Αρείου Πάγου γίνεται στο πλαίσιο της πιλοτικής δίκης που είχε διεξαχθεί έναν χρόνο νωρίτερα και αφορά τον υπολογισμό τόκων στον Νόμο Κατσέλη. Το βασικό ερώτημα είναι αν ο εκτοκισμός πρέπει να γίνεται στο αρχικό κεφάλαιο του δανείου, ανεξάρτητα από τις αποπληρωμές, ή αν θα πρέπει να υπολογίζεται σε μηνιαία βάση, πάνω στο ποσό της κάθε δόσης.
Οι servicers υποστηρίζουν ότι ο δεύτερος τρόπος οδηγεί σε πρακτικά άτοκες ρυθμίσεις, γεγονός που αλλοιώνει τη φύση του δανείου και δημιουργεί στρεβλώσεις στις χρηματορροές.
Τι αλλάζει ανάλογα με τον τρόπο υπολογισμού
Σε ένα ενδεικτικό παράδειγμα, δάνειο 100.000 ευρώ με επιτόκιο 3% παράγει τόκους 3.000 ευρώ ετησίως, δηλαδή περίπου 250 ευρώ τον μήνα. Αν όμως οι τόκοι υπολογίζονται στη μηνιαία δόση, σε μια μέση δόση 500 ευρώ, τότε με το ίδιο επιτόκιο οι τόκοι περιορίζονται σε 15 ευρώ τον μήνα ή 180 ευρώ τον χρόνο, κάτι που, σύμφωνα με τους servicers, καθιστά τη ρύθμιση σχεδόν άτοκη.
Αυτό ακριβώς το σημείο αποτελεί την καρδιά της αντιπαράθεσης γύρω από τη ρύθμιση δανείων Κατσέλη.
Η θέση υπέρ των δανειοληπτών
Υπέρ των οφειλετών είχε ταχθεί η πρώην Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Γεωργία Αδειλίνη, η οποία με εισήγησή της υποστήριξε ότι ο τόκος πρέπει να υπολογίζεται επί της μηνιαίας δόσης και όχι στο συνολικό κεφάλαιο. Στο σκεπτικό της ανέφερε ότι οι διατάξεις του νόμου οδηγούν σε πλήρη επανακαθορισμό της σχέσης δανειστή – οφειλέτη.
Όπως τόνιζε, δεν πρόκειται για απλή τροποποίηση της αρχικής σύμβασης, αλλά για διαπλαστική ρύθμιση που αναστέλλει το προηγούμενο συμβατικό πλαίσιο και δημιουργεί νέο, με το δικαστήριο να καθορίζει το σύνολο των όρων αποπληρωμής και τη μηνιαία δόση ως ανώτατο όριο υποχρέωσης.
Η σημασία της απόφασης στις 5 Φεβρουαρίου 2026
Στις 5 Φεβρουαρίου 2026, το Ανώτατο Δικαστήριο καλείται να δώσει οριστική απάντηση σε ένα ζήτημα που αφορά δεκάδες χιλιάδες ρυθμίσεις. Σύμφωνα με πληροφορίες, και ο νυν εισηγητής φέρεται να τάσσεται υπέρ των δανειοληπτών, χωρίς ωστόσο αυτό να δεσμεύει την Ολομέλεια.
Η απόφαση για τους τόκους δανείων Κατσέλη θα αποτελέσει σημείο αναφοράς τόσο για τις εκκρεμείς όσο και για τις ήδη ρυθμισμένες υποθέσεις.
Οι επιπτώσεις σε servicers, τράπεζες και Δημόσιο
Ενδεχόμενη δικαίωση των δανειοληπτών αναμένεται να επηρεάσει κυρίως τα χαρτοφυλάκια HAPS του προγράμματος «Ηρακλής», όχι μόνο σε νέες υποθέσεις αλλά και στο υφιστάμενο χαρτοφυλάκιο. Οι servicers προειδοποιούν για σοβαρό κίνδυνο στις χρηματορροές των τιτλοποιήσεων.
Σύμφωνα με έκθεση της KPMG για λογαριασμό των ΕΕΔΑΔΠ, η αρνητική επίπτωση μπορεί να προσεγγίσει το 1 δισ. ευρώ, με σημαντικές απώλειες και άμεσο αντίκτυπο στις εγγυήσεις του Δημοσίου.
Τα επιχειρήματα της άλλης πλευράς
Οι servicers εκφράζουν ανησυχία ότι μια τέτοια απόφαση θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για παρόμοιες διεκδικήσεις σε άλλα σχήματα, όπως ο Εξωδικαστικός ή οι ρυθμίσεις Ευάλωτων. Ωστόσο, επισημαίνεται ότι ο ιδιαίτερος τρόπος εκτοκισμού στον Νόμο Κατσέλη προκύπτει από δικαστική ερμηνεία και όχι από γενική πρακτική.
Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι διεθνώς οι τόκοι στα δάνεια υπολογίζονται επί του συνολικού κεφαλαίου και όχι επί της δόσης. Ένα ακόμη επιχείρημα αφορά τη σημαντική άνοδο των τιμών των ακινήτων, που έχει μειώσει τη σχέση αποπληρωμής δανείων προς την αξία των ενεχύρων.
Τέλος, υπενθυμίζεται ότι ο Νόμος Κατσέλη δεν έχει εφαρμοστεί στο σύνολό του, καθώς προβλέπει και την εκποίηση άλλων περιουσιακών στοιχείων των δανειοληπτών, διαδικασίες που ήδη έχουν αρχίσει να ενεργοποιούνται.
