Στην Ελλάδα παρατηρείται έντονη αποσύνδεση των ακαδημαϊκών σπουδών από τις ανάγκες της αγοράς εργασίας, με το 24% των πτυχιούχων να παραμένει άνεργο. Παρά τις υψηλές αποδοχές σε τεχνικούς κλάδους, η κοινωνική προκατάληψη ωθεί τους νέους σε κορεσμένα πεδία, δημιουργώντας πλεόνασμα υπερπροσοντούχων και ταυτόχρονα μεγάλες ελλείψεις σε εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό.
Γιατί η Ελλάδα παράγει επιστήμονες που δεν ζητά η αγορά
Την ώρα που ένας έμπειρος ηλεκτρολόγος με δεκαετή προϋπηρεσία μπορεί να απολαμβάνει μισθό που κυμαίνεται μεταξύ 2.500 και 2.800 ευρώ, ένας στους τέσσερις πτυχιούχους στην Ελλάδα παραμένει εκτός εργασίας. Την ίδια στιγμή, εκατοντάδες επιχειρήσεις εκφράζουν την αδυναμία τους να βρουν τεχνικούς και μηχανικούς για να καλύψουν τις ανάγκες τους.
Κάθε χρόνο, χιλιάδες απόφοιτοι πανεπιστημίων εισέρχονται στην αγορά εργασίας χωρίς να βρίσκουν θέσεις αντίστοιχες με το αντικείμενο των σπουδών τους. Σύμφωνα με τα στοιχεία, το 30% των αποφοίτων καταλήγει σε εργασίες για τις οποίες διαθέτει περισσότερα προσόντα από όσα απαιτούνται, ενώ το 24% αδυνατεί να απορροφηθεί πλήρως. Το χάσμα μεταξύ των επιλογών σπουδών και των απαιτούμενων δεξιοτήτων αναδείχθηκε ως μείζον ζήτημα στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.
Η κοινωνική υποτίμηση των τεχνικών επαγγελμάτων
Στην Ελλάδα, το 90% των αποφοίτων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στοχεύει στην εισαγωγή στην τριτοβάθμια, με το 82% να το επιτυγχάνει, ποσοστό που αποτελεί ένα από τα υψηλότερα στην Ευρώπη. Ο καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Γιώργος Δουκίδης, και ο πρόεδρος του Ομίλου PeopleCert, Βύρων Νικολαΐδης, επισημαίνουν ότι η επιτυχία παραμένει ταυτισμένη με τον ακαδημαϊκό τίτλο.
Τα τεχνικά επαγγέλματα εξακολουθούν να αντιμετωπίζονται με κοινωνική υποτίμηση, ακόμη και όταν η αγορά εργασίας στέλνει σήματα ότι συγκεκριμένα επιστημονικά πεδία είναι πλέον κορεσμένα. Το πρόβλημα εστιάζεται κυρίως στην αποσύνδεση του εκπαιδευτικού συστήματος από την παραγωγή. Είναι χαρακτηριστικό ότι στα τμήματα όπου εφαρμόζεται οργανωμένη πρακτική άσκηση, το 72% των φοιτητών προσλαμβάνεται άμεσα από τις συνεργαζόμενες εταιρείες.
Διεθνείς τάσεις και η ελληνική πραγματικότητα
Το φαινόμενο της έλλειψης τεχνικού προσωπικού δεν είναι αποκλειστικά ελληνικό, καθώς παρατηρείται σε όλη την Ευρώπη. Στη Γερμανία καταγράφεται έλλειμμα 400.000 θέσεων σε τεχνικούς κλάδους, ενώ αντίστοιχες δυσκολίες αντιμετωπίζουν η Γαλλία και η Βρετανία. Ωστόσο, στην Ελλάδα η προσαρμογή στις νέες ανάγκες γίνεται με αργούς ρυθμούς, καθώς οι οικογένειες εξακολουθούν να πριμοδοτούν σπουδές στη νομική ή την παιδαγωγική, παρά την αποβιομηχάνιση της χώρας και τις προοπτικές που προσφέρουν τα τεχνικά επαγγέλματα.
