Παρά την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας κατά 2,4%, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις Ελλάδα συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν σοβαρές πιέσεις, με αυξανόμενα «λουκέτα». Τα βασικά εμπόδια είναι το υψηλό λειτουργικό κόστος και η δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση, που περιορίζουν τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξή τους.
Υψηλό κόστος και ακριβές μισθώσεις
Ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα είναι το αυξημένο κόστος λειτουργίας, με αιχμή τα ενοίκια επαγγελματικών χώρων. Στο κέντρο της Αθήνα, οι τιμές ανά τετραγωνικό μέτρο διαμορφώνονται ως εξής:
- Στην Ερμού: 200 – 300€ τον μήνα
- Στην Πατριάρχου Ιωακείμ (Κολωνάκι): 90 – 150€
- Στο Μαρούσι: 14 – 30€
- Στη Γλυφάδα: 100 – 150€
Η διάρκεια των εμπορικών μισθώσεων περιορίζεται στα τρία χρόνια, γεγονός που δυσκολεύει την απόσβεση επενδύσεων. Μετά τη λήξη των συμβολαίων, οι αναπροσαρμογές ενοικίων είναι σχεδόν πάντα ανοδικές, επιβαρύνοντας περαιτέρω τις επιχειρήσεις.
Συγκέντρωση αγοράς και άνισος ανταγωνισμός
Σύμφωνα με τον Γιώργος Καββαθάς, πρόεδρο της ΓΣΕΒΕΕ, η αγορά χαρακτηρίζεται από έντονη συγκέντρωση σε μεγάλους ομίλους. Το φαινόμενο αυτό είναι ιδιαίτερα εμφανές στους τομείς:
- τροφίμων
- ηλεκτρονικού εμπορίου
- ηλεκτρικών συσκευών
Οι μεγάλες επιχειρήσεις διαθέτουν σημαντικά πλεονεκτήματα σε διαφήμιση και διαπραγματευτική ισχύ, δημιουργώντας άνισους όρους ανταγωνισμού για τις μικρότερες.
Περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση
Το δεύτερο βασικό εμπόδιο είναι η χρηματοδότηση μικρών επιχειρήσεων, η οποία παραμένει περιορισμένη. Μόλις το 6% των μικρομεσαίων έχει πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό, ενώ σημαντικό μέρος των διαθέσιμων πόρων κατευθύνεται σε μεγάλους ομίλους.
Χαρακτηριστικά, από τα 11,5 δισ. ευρώ του Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, τα 9,5 δισ. κατευθύνθηκαν σε μεγάλες επιχειρήσεις, αφήνοντας περιορισμένα περιθώρια στήριξης για τις μικρότερες.
Έντονο πρόβλημα ρευστότητας
Τα στοιχεία της ΓΣΕΒΕΕ αποτυπώνουν τη δύσκολη κατάσταση:
- 26% των επιχειρήσεων δεν διαθέτει καθόλου ρευστότητα
- 22% έχει διαθέσιμα που επαρκούν για μόλις έναν μήνα
Συνολικά, σχεδόν οι μισές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα επιβίωσης, σε ένα περιβάλλον αυξημένου κόστους λόγω διεθνών εξελίξεων.
Επιπτώσεις σε εργασία και επενδύσεις
Η πίεση αυτή έχει άμεσες συνέπειες:
- 8,4% των επιχειρήσεων μειώνει ή σχεδιάζει να μειώσει προσωπικό
- 53,2% δεν έχει επενδύσει πάνω από 5.000 ευρώ
Ωστόσο, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις καλύπτουν περίπου το 80% της απασχόλησης στην Ελλάδα, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία τους για την οικονομία.
Κριτική στην Έκθεση Πισσαρίδη
Ο Γιώργος Καββαθάς άσκησε κριτική και στην Έκθεση Πισσαρίδη, η οποία χαρακτηρίζει τις μικρές επιχειρήσεις λιγότερο ανταγωνιστικές. Όπως υπογράμμισε, στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 99,8% των επιχειρήσεων είναι μικρομεσαίες, καλύπτοντας το σύνολο της απασχόλησης.
Η πραγματικότητα δείχνει ότι χωρίς ουσιαστική πρόσβαση σε χρηματοδότηση και σταθερό επιχειρηματικό περιβάλλον, η μετάβαση στην καινοτομία και την πράσινη οικονομία παραμένει εξαιρετικά δύσκολη.
