Η Ένωση Επιχειρήσεων Αρτοποιίας Ζαχαροπλαστικής (ΕΕΠΑΖ) προειδοποιεί ότι ο κλάδος των φούρνων και ζαχαροπλαστείων βρίσκεται σε οριακό σημείο. Πάνω από 3.000 επιχειρήσεις έχουν κλείσει μέσα σε 30 μήνες, με τις ανατιμήσεις, το ενεργειακό κόστος και τις αυξημένες υποχρεώσεις να απειλούν τη βιωσιμότητα της παραδοσιακής αρτοποιίας.
Πάνω από 3.000 λουκέτα σε 30 μήνες
Σύμφωνα με την ΕΕΠΑΖ, περισσότερα από 3.000 αρτοποιεία, ζαχαροπλαστεία και πρατήρια έχουν διακόψει τη λειτουργία τους το τελευταίο διάστημα, ενώ ο ρυθμός των νέων λουκέτων παραμένει υψηλός. Ο κλάδος κάνει λόγο για συνθήκες ασφυξίας, επισημαίνοντας ότι προτάσεις που στο παρελθόν είχαν απορριφθεί, σήμερα επανέρχονται στο δημόσιο διάλογο ως αναγκαίες.
Ανατιμήσεις, ενέργεια και φορολογικές πιέσεις
Οι επαγγελματίες περιγράφουν μια δύσκολη πραγματικότητα που συνοψίζεται σε τρεις βασικούς άξονες:
– Από την περίοδο της πανδημίας και έπειτα, οι αυξήσεις στις πρώτες ύλες κυμαίνονται από 100% έως 400%. Όπως τονίζεται, το μεγαλύτερο μέρος αυτών των επιβαρύνσεων απορροφήθηκε από τις επιχειρήσεις, με περιορισμένη μετακύλιση στις τελικές τιμές.
– Το κόστος ενέργειας τετραπλασιάστηκε το 2022 και παραμένει περίπου διπλάσιο σε σχέση με το 2020.
– Παράλληλα, οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν αυξημένο εργατικό κόστος, σε συνδυασμό με έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού και υψηλή εναλλαγή εργαζομένων.
Ψηφιακές υποχρεώσεις και πρόστιμα
Η ΕΕΠΑΖ επισημαίνει ότι τα τελευταία πέντε χρόνια οι επιχειρήσεις βρέθηκαν αντιμέτωπες με πλήθος νέων ρυθμίσεων που αφορούν την ψηφιοποίηση, φορολογικά ζητήματα και περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις. Ενδεικτικά αναφέρονται:
• My DATA
• Διασύνδεση φορολογικών μηχανισμών με e-send
• Διασύνδεση POS με ταμειακά συστήματα
• Κόστος αγοράς, διασύνδεσης και συντήρησης λογισμικών με πρόστιμα 10.000–20.000€
• Ψηφιακή κάρτα εργασίας
• Ψηφιακά δελτία αποστολής
• Δημιουργία λογαριασμού IRIS
• Νέα πλατφόρμα αδειοδοτήσεων
• Υποχρέωση ασφάλισης καταστημάτων και εξοπλισμού με πρόστιμο 10.000€
• Πιστοποίηση εργαζομένων στην εστίαση με παράβολο 50€ ανά άτομο
Όπως υποστηρίζει η Ένωση, περισσότεροι από 25 διαφορετικοί φορείς διενεργούν ελέγχους, δημιουργώντας αλληλοεπικαλύψεις και αυξημένο διοικητικό βάρος.
Κυκεώνας κανονισμών
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην πολυπλοκότητα του κανονιστικού πλαισίου. Μόνο για τη διασύνδεση των POS με τις ταμειακές εκδόθηκαν 17 αποφάσεις και εγκύκλιοι, ενώ εντός του 2024 δημοσιεύθηκαν συνολικά 1.476 αποφάσεις και 50 νόμοι.
Παρά την παράταση έως 31 Δεκεμβρίου 2026 για την εγγραφή στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Άσκησης Δραστηριοτήτων και Ελέγχων OpenBusiness, επιχειρήσεις που εγγράφηκαν εντός του 2025, σύμφωνα με την ΕΕΠΑΖ, βρέθηκαν αντιμέτωπες με εντατικούς ελέγχους.
Οι προτάσεις για τη στήριξη του κλάδου
Η ΕΕΠΑΖ ζητά άμεσες παρεμβάσεις για να αποτραπεί περαιτέρω συρρίκνωση του κλάδου και προτείνει:
• Αναγνώριση της αρτοποιίας-ζαχαροπλαστικής ως προστατευόμενου κλάδου με πολιτισμική και κοινωνική σημασία
• Απλοποίηση του νομοθετικού πλαισίου και περιορισμό της πολυνομίας
• Ουσιαστική στήριξη απέναντι στο υψηλό ενεργειακό κόστος
• Συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές για αποτελεσματικές περιβαλλοντικές πολιτικές και επανεξέταση μέτρων όπως το ειδικό τέλος για τα πλαστικά μιας χρήσης
Η Ένωση καταλήγει ότι οι αντοχές επιχειρηματιών και εργαζομένων εξαντλούνται και ζητά έγκαιρη ανταπόκριση, πριν –όπως επισημαίνει– η αγορά οδηγηθεί σε περαιτέρω αποδυνάμωση.
