Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρή έλλειψη αποθεμάτων φυσικού αερίου, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις στα Στενά του Ορμούζ εμποδίζουν τον εφοδιασμό ενόψει του χειμώνα. Με τις αποθήκες σε χαμηλά επίπεδα δεκαετίας, η τιμή της ενέργειας εκτοξεύεται, αναγκάζοντας την ήπειρο να ανταγωνιστεί για φορτία υγροποιημένου αερίου και ενισχύοντας τους φόβους για ακραία μεταβλητότητα στις τιμές.
Κρίση στα αποθέματα φυσικού αερίου της Ευρώπης ενόψει χειμώνα
Η Ευρώπη αντιμετωπίζει σοβαρές δυσκολίες στην πλήρωση των αποθηκών φυσικού αερίου ενόψει της χειμερινής περιόδου, καθώς η κρίση στα Στενά του Ορμούζ και οι γεωπολιτικές εντάσεις απειλούν την ενεργειακή της επάρκεια. Η κατάσταση, που θυμίζει τις επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία, έχει οδηγήσει τα αποθέματα στα χαμηλότερα επίπεδα της τελευταίας δεκαετίας, προκαλώντας έντονη ανησυχία στις διεθνείς αγορές ενέργειας για την επερχόμενη ζήτηση.
Η εξάρτηση της ηπείρου από τις εισαγωγές παραμένει κρίσιμη, με την αγορά να βρίσκεται σε κατάσταση αναστάτωσης λόγω του πολέμου στο Ιράν. Οι αναλυτές παρατηρούν ότι τα αποθέματα φυσικού αερίου έχουν υποχωρήσει σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα για την εποχή, γεγονός που δημιουργεί ένα κλίμα πανικού μεταξύ των εμπόρων. Η κατάσταση αυτή καθιστά την Ευρώπη ιδιαίτερα ευάλωτη σε πιθανές διακυμάνσεις των τιμών κατά τους ψυχρούς μήνες που ακολουθούν.
Χειμερινός πανικός στην αγορά ενέργειας
Τα επίπεδα αποθήκευσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν ξεπερνούσαν το 63% κατά την τελευταία εβδομάδα του Αυγούστου, ποσοστό που υπολείπεται σημαντικά από τον μέσο όρο του 80% που καταγραφόταν τα προηγούμενα χρόνια. Ο καθηγητής και αναλυτής ενέργειας Γκρεγκ Μόλναρ επισημαίνει ότι, με τους τρέχοντες ρυθμούς εφοδιασμού, η Ευρώπη κινδυνεύει να εισέλθει στον χειμώνα με αποθέματα μειωμένα κατά 20% σε σχέση με τον μέσο όρο της πενταετίας, φτάνοντας στα χαμηλότερα σημεία από το 2013.
Σύμφωνα με τον Γκρεγκ Μόλναρ, τα χαμηλά επίπεδα αποθεμάτων ενισχύουν τον κίνδυνο μεγάλης μεταβλητότητας στις τιμές, ειδικά αν επικρατήσουν χαμηλές θερμοκρασίες που θα οδηγήσουν σε αυξημένη κατανάλωση. Παράλληλα, ο Κρις Ο’ Σέα, διευθύνων σύμβουλος της British Gas, τονίζει ότι η Βρετανία βρίσκεται σε δυσχερή θέση, καθώς δεν διαθέτει επαρκή αποθέματα για τον επερχόμενο χειμώνα, βασιζόμενη πλέον αποκλειστικά σε εισαγωγές μέσω αγωγών και δεξαμενόπλοιων από τις ΗΠΑ και τη Μέση Ανατολή.
Η εξάντληση των αποθεμάτων αποδίδεται επίσης στις κλιματικές συνθήκες του προηγούμενου χειμώνα, αλλά και στην αυξημένη χρήση φυσικού αερίου για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας κατά τη διάρκεια των θερινών καυσώνων. Ενώ οι αποθήκες συνήθως γεμίζουν το καλοκαίρι με χαμηλότερο κόστος, η κρίση στη Μέση Ανατολή έχει παγώσει αυτή τη διαδικασία. Ο Μπγιαρν Σίλντροπ, επικεφαλής αναλυτής της SEB, σημειώνει ότι η αγορά βιώνει έναν μικρό χειμερινό πανικό, καθώς κανείς δεν αναμένει άμεση επίλυση της κατάστασης στα Στενά του Ορμούζ.
Αύξηση της τιμής φυσικού αερίου
Η τιμή αναφοράς του φυσικού αερίου έχει εκτιναχθεί πάνω από τα 68 ευρώ ανά μεγαβατώρα, σημειώνοντας άνοδο που υπερδιπλασιάζει το κόστος σε σχέση με την αρχή του έτους. Αυτή η απότομη αύξηση προκύπτει από την εκτίμηση ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αναγκαστεί να ανταγωνιστεί ασιατικές χώρες για την εξασφάλιση φορτίων υγροποιημένου φυσικού αερίου. Αναλυτές της Goldman Sachs εκτιμούν ότι, χωρίς την επανέναρξη των εξαγωγών από τη Μέση Ανατολή, οι τιμές ίσως ξεπεράσουν τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα προκειμένου να προσελκυσθούν οι αναγκαίες αποστολές.
Οι ανησυχίες για τον εφοδιασμό εντοπίζονται κυρίως στη Δυτική Ευρώπη, όπου τα αποθέματα είναι σημαντικά χαμηλότερα από εκείνα της Ιταλίας ή της Πολωνίας, που έχουν ήδη ξεπεράσει το 80% της χωρητικότητάς τους. Στη Γερμανία, η οποία διαθέτει τις μεγαλύτερες εγκαταστάσεις αποθήκευσης, τα αποθέματα βρίσκονται στο μισό της δυναμικότητάς τους σύμφωνα με την Gas Infrastructure Europe. Αντίστοιχα, οι αποθήκες στο Βέλγιο και τις Κάτω Χώρες είναι γεμάτες σε ποσοστό μόλις 51% και 45% αντίστοιχα, εντείνοντας την αβεβαιότητα για την επάρκεια της αγοράς.
