Η Prodexpo 2026 συγκέντρωσε στο Ωδείο Αθηνών κορυφαία στελέχη του κλάδου, τα οποία ανέλυσαν τη στεγαστική κρίση και τις επενδυτικές ευκαιρίες στην ελληνική αγορά ακινήτων. Οι ομιλητές, όπως ο Μάξιμος Καλατζής και ο Τάσος Πανούσης, πρότειναν λύσεις για την ενίσχυση της προσφοράς κατοικιών και τον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου.
Ζητήματα και προοπτικές στην ελληνική αγορά ακινήτων
Στελέχη κορυφαίων εταιρειών ανέδειξαν τις διαφορετικές ταχύτητες με τις οποίες κινείται ο κλάδος, αντιπαραβάλλοντας το έντονο επενδυτικό ενδιαφέρον για ξενοδοχεία, logistics και σύγχρονα επαγγελματικά ακίνητα με τις αυξανόμενες δυσκολίες των νοικοκυριών να αποκτήσουν ή να νοικιάσουν σπίτι. Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, παρουσιάστηκαν νέα επενδυτικά σχέδια, εκτιμήσεις για την πορεία των τιμών και προτάσεις για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης, θέματα που αναλύθηκαν εκτενώς στο Executive Leaders’ Breakfast, το οποίο προηγήθηκε των εργασιών του 27ου συνεδρίου Prodexpo.
Στη 16η συζήτηση στρογγυλής τραπέζης, την οποία συντόνισε ο δημοσιογράφος Ντίνος Σιωμόπουλος, εκπρόσωποι της αγοράς κατέθεσαν τις εκτιμήσεις τους για τις προοπτικές του ελληνικού real estate, τις επενδυτικές ευκαιρίες και τις θεσμικές παρεμβάσεις που θεωρούν αναγκαίες.
Ο Jeries Besarat, Διευθύνων Σύμβουλος του Polikatikia.gr, αναφέρθηκε στις θετικές επιπτώσεις του νέου πλαισίου για τις πολυκατοικίες, υπογραμμίζοντας πως εκσυγχρονίζει ρυθμίσεις που παρέμεναν αμετάβλητες για έναν αιώνα. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη διάταξη για τη λήψη αποφάσεων με πλειοψηφία 51%, η οποία αναμένεται να επισπεύσει τις διαδικασίες. Παράλληλα, επισήμανε ότι το νέο πλαίσιο θα συμβάλει στην ταχύρυθμη είσπραξη των κοινοχρήστων, που σήμερα καθυστερούν έως και δέκα χρόνια, ενισχύοντας τον επαγγελματικό ρόλο του διαχειριστή.
Ο Μάξιμος Καλατζής, Διευθύνων Σύμβουλος της Makt, υπογράμμισε πως η πρόσβαση σε προσιτή κατοικία αποτελεί πρόκληση για ολόκληρη την Ευρώπη, με τη χώρα μας να βρίσκεται σε δυσχερή θέση λόγω της δυσαναλογίας μεταξύ μισθών και τιμών ακινήτων. Τόνισε ότι το κατασκευαστικό κόστος έχει αυξηθεί κατά 50% από την εποχή του covid, ενώ αναφερόμενος στην πρόσφατη πρόταση του πρωθυπουργού για το build to rent, σημείωσε πως το όφελος για έναν κατασκευαστή δεν υπερβαίνει το 15%. Σύμφωνα με τον κ. Καλατζή, τα πολεοδομικά εργαλεία καθυστερούν, καθώς δεν έχει ολοκληρωθεί ούτε ένα Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο, αν και χαρακτήρισε ενθαρρυντικό βήμα τη θεσμοθέτηση της δυνατότητας μετατροπής ολόκληρου κτιρίου σε κατοικία ή γκαράζ.
Ο Τάσος Πανούσης, Διευθύνων Σύμβουλος της doValue Greece και Πρόεδρος της FinTHESIS Financing Solution Creators, υπογράμμισε ότι η ελληνική αγορά διαμεσολάβησης στεγαστικών δανείων παραμένει πίσω σε επίπεδο ωριμότητας, αντιπροσωπεύοντας μόλις το 15% των δανείων που εκταμιεύονται. Σε ένα σύνθετο περιβάλλον με αυξανόμενες τιμές ακινήτων, άνοδο επιτοκίων και πιέσεις στο διαθέσιμο εισόδημα, διακρίνει μεγάλα περιθώρια ανάπτυξης, καθώς κρίνεται επιβεβλημένη η παροχή συμβουλών στους δανειολήπτες για τα κατάλληλα χρηματοδοτικά προγράμματα. Ο κ. Πανούσης έκανε λόγο για δύο τάσεις στην αγορά, τη στροφή σε μικρότερα ακίνητα και στον τραπεζικό δανεισμό, εκτιμώντας πως το 2027 θα καταγραφεί νέο υψηλό 10ετίας στις εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων.
Προτάσεις για τον κλάδο και στεγαστική πολιτική
Ο Λευτέρης Ποταμιάνος, Πρόεδρος της Π.Ο.Σ.Μ.Α.Σ. κατέθεσε συγκεκριμένες προτάσεις για να μπει μία τάξη στα μεσιτικά γραφεία, καθώς τα νόμιμα είναι 6.500 και τα παράνομα 36.500. Η πρώτη αφορά στη δημιουργία μητρώου μεσιτών, ώστε να ξέρει ο πολίτης ποιος είναι πραγματικά μεσίτης και η δεύτερη στην πιστοποίηση του επαγγέλματος, με απλές εξετάσεις, στα πρότυπα των ασφαλιστών. Ο κ. Ποταμιάνος στάθηκε επίσης στις ανεδαφικές προσδοκίες πολλών ιδιοκτητών για υψηλές τιμές, λέγοντας πως ο επαγγελματίας που πλησιάζει τον ιδιοκτήτη θα πρέπει να τον συμβουλέψει σωστά γιατί αλλιώς βλάπτει την αγορά.
Ο Γιάννης Ρεβύθης, Ιδρυτής & Γενικός Διευθυντής της Revithis Real Estate αναφέρθηκε στην κυβερνητική πολιτική για το στεγαστικό, εκτιμώντας ότι δεν έχει καταθέσει μίγμα σωστών προτάσεων για την αντιμετώπιση του προβλήματος και δεν προχώρησε σε καινοτομίες για να βοηθήσει την ελληνική οικογένεια να αποκτήσει ένα σπίτι. Σύμφωνα με τον κ. Ρεβύθη η ανακοίνωση της αύξησης του 15% στον φόρο μεταβίβασης αποτελεί λανθασμένο μέτρο, εξηγώντας ότι θα πρέπει να μελετηθεί το ενδεχόμενο κατάργησης του κατασκευαστικού ΦΠΑ. Συμπλήρωσε πώς με το κόστος οικοδομής να ξεπερνά τα 2.500 ευρώ το τ.μ. και τα υπόλοιπα κόστη να έχουν ανέβει, ένας κατασκευαστής μπαίνει μέσα αν δεν πουλήσει πάνω από 4.000 ευρώ το τετραγωνικό.
Ο Ερρίκος Αρώνες, Διευθύνων Σύμβουλος της Hellenic Properties, επισήμανε ότι ο τομέας της φιλοξενίας συγκεντρώνει τα χαρακτηριστικά για να δημιουργηθεί υπεραξία, διαπιστώνοντας μεγάλο ενδιαφέρον από τους ξένους επενδυτές. Στόχος, όπως είπε, είναι οι αγορές στις οποίες δεν στοχεύουν άλλες επενδυτικές εταιρείες, όπως οι αναδυόμενοι προορισμοί του τουρισμού στην Ελλάδα. Εκτίμησε ότι οι τιμές δεν θα διορθώσουν, καθώς οι επενδύσεις συνεχίζονται, με τους θεσμικούς επενδυτές να είναι πιο αργοί και επιλεκτικοί τα επόμενα 2-3 τρίμηνα. Προσέθεσε πως η ελληνική αγορά αποζημιώνει τον επενδυτή για το ρίσκο που παίρνει, ενώ χαρακτήρισε μεγάλο πλεονέκτημα το γεγονός ότι η χώρα έχει λύσει το πρόβλημα του χρέους.
Ο Θεόδωρος Γαβριηλίδης, Chief Investment Officer της LAMDA Development είπε πως το Ελληνικό έχει μπει ήδη στην καθημερινότητα όλων, αλλά το 2027 θα φέρει νέα πράγματα. Σημείωσε πως μέχρι την επόμενη Prodexpo θα λειτουργεί το μεγάλο εμπορικό κέντρο, όπως και η μαρίνα του Αγίου Κοσμά, θα ολοκληρωθεί το μεγαλύτερο μέρος του πεζόδρομου, η μεγάλη αλλαγή όμως είναι ότι θα εγκατασταθούν οι πρώτοι κάτοικοι.
Ο Γιάννης Γκάνος, Διευθύνων Σύμβουλος της Alpha Real Estate ανέφερε πως η εταιρεία έχει το πλάνο να επεκταθεί και σε άλλες υπηρεσίες, όπως οι επενδυτικές, ούσα πλέον εξωστρεφής. Όπως είπε θα επενδύσει μέρος του ενεργητικού της σε ακίνητα με στόχο να ξεπεράσει το 1 δις. ευρώ. Αναφέρθηκε επίσης και στην ενοποιημένη ιδιοκτησία συνολικής έκτασης 55.000 τ.μ στο κέντρο της Αθήνας, που δημιουργεί η εταιρεία.
Ο Νίκος Δήμτσας, Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος της Dimand σημείωσε ότι το στεγαστικό πρόβλημα είναι δισεπίλυτο και απαιτείται το κατάλληλο θεσμικό πλαίσιο και η συνεργασία με το δημόσιο. Προς αυτή την κατεύθυνση πρότεινε τον περιορισμό του κατασκευαστικού ΦΠΑ, λέγοντας πως έχει λειτουργήσει σε άλλες χώρες, όπως η Ιταλία. Σύμφωνα με τον κ. Δήμτσα χρειάζεται ένα σοκ προσφοράς, χρηματοδότηση χαμηλού κόστους και μεγάλης χρονικής διάρκειας, αλλά και πολεοδομικά κίνητρα. Όσον αφορά στην εταιρεία, σημείωσε πως οι Γούρνες και το κτήμα Καμπά βρίσκονται στο στάδιο των αδειοδοτήσεων και στόχος είναι να έχουν ολοκληρωθεί μέχρι το 2029.
Επενδυτικές στρατηγικές και προοπτικές στην ελληνική αγορά ακινήτων
Ο Τάσος Καζίνος, Διευθύνων Σύμβουλος της Trastor, υπογράμμισε πως στη χρηματοδότηση των 150 εκατ. ευρώ μέσω αύξησης μετοχικού κεφαλαίου συμμετείχαν 13 επενδυτές από το εξωτερικό, επιδιώκοντας την ενίσχυση της αναπτυξιακής δυναμικής του οργανισμού. Τα διαθέσιμα κεφάλαια θα διοχετευθούν έως το πέρας του 2027 για την απόκτηση νέων ακινήτων. Όπως ανέφερε, ήδη επενδύθηκαν 39 εκατ. ευρώ σε τρία ακίνητα εντός του κέντρου της Αθήνας, ενώ η εταιρεία διερευνά ευκαιρίες στον κλάδο των logistics, ευρισκόμενη σε τροχιά νέων συμφωνιών. Παράλληλα, επισήμανε πως η ενοποίηση του κλάδου θα μετέβαλε το καθεστώς των ΑΕΕΑΠ, διευκολύνοντας την προσέλκυση μεγάλων ξένων κεφαλαίων.
Ο Πάνος Καρπάθιος, Διευθύνων Σύμβουλος της Karpathios Development, εστίασε στην αξία του στρατηγικού σχεδιασμού και στην ικανότητα μιας επιχείρησης να εντοπίζει τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς. Εξήγησε πως η εταιρεία διαθέτει αυτή τη στιγμή 150.000 τ.μ. υπό ανέγερση, με τον μακροπρόθεσμο στόχο της να αφορά τη δημιουργία ενός Θριάσιου πίσω από το Θριάσιο έως το 2028. Η επενδυτική δραστηριότητα επικεντρώνεται κατά κύριο λόγο στις υποδομές logistics και στον τουριστικό τομέα.
Ο Γιώργος Ταμπουρέας, Γενικός Διευθυντής της Telekom Estate, γνωστοποίησε ότι ο φορέας διαχειρίζεται ένα χαρτοφυλάκιο 2.300 ακινήτων σε ολόκληρη την επικράτεια, η συνολική αξία των οποίων αποτιμάται στο 1,3 δισ. ευρώ. Αναφέρθηκε ειδικότερα στο κτίριο Ιλισσός, το οποίο μισθώθηκε στο υπουργείο Εσωτερικών, στο ακίνητο της Πάτρας που μετασκευάζεται σε δικαστικό μέγαρο με παράδοση το επόμενο έτος στο υπουργείο Δικαιοσύνης, καθώς και στο μέγαρο της Πατησίων, το οποίο θα μεταμορφωθεί σε σύγχρονες επαγγελματικές εγκαταστάσεις γραφείων. Οι μελέτες έχουν ήδη ολοκληρωθεί, με την έναρξη των κατασκευαστικών εργασιών να τοποθετείται στο άμεσο μέλλον.
Ο Κέννυ Ευαγγέλου, Partner, Deal Advisory, Real Estate της KPMG, τόνισε πως η βασική πρόκληση για κάθε επενδυτή έγκειται στην αγορά ενός ακινήτου με χαμηλή απόδοση και τη μετατροπή του σε πηγή υπεραξίας. Υποστήριξε ότι η ωρίμανση λειτουργεί ως τροχοπέδη για τις εύκολες, όχι όμως για τις υψηλές αποδόσεις, διευκρινίζοντας ότι η εναλλακτική χρήση ενός ακινήτου δεν συνεπάγεται αυτόματα βελτίωση της απόδοσης, ενώ στάθηκε ιδιαίτερα στην έντονη έλλειψη φοιτητικών κατοικιών.
Ο Χρήστος Κοσμάς, Partner, Strategy & Transactions, Real Estate Leader της Deloitte, επισήμανε ότι η κατάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας λειτούργησε ως πόλος έλξης για ξένα κεφάλαια. Σημείωσε ότι, αν και οι τιμές συνεχίζουν να κινούνται ανοδικά, ο ρυθμός της αύξησης επιβραδύνεται λόγω της σταδιακής ωρίμανσης της αγοράς. Υπογράμμισε πως η Αθήνα κατατάσσεται πλέον ως η τρίτη ακριβότερη ευρωπαϊκή πόλη στην αγορά κατοικίας σε σχέση με το διαθέσιμο εισόδημα, καθώς απαιτούνται 16 χρόνια μισθών για την απόκτηση μιας οικίας.
Ο Νίκος Κουντουριώτης, Διευθύνων Εταίρος της Colliers Greece & Cyprus, διαπίστωσε ισχυρό ενδιαφέρον για τον τομέα των αποθηκών και των ξενοδοχείων, αναδεικνύοντας τον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης στην επόμενη ημέρα της αγοράς, χαρακτηρίζοντάς την ως την απαρχή της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης. Σχετικά με το build to rent, ανέφερε ότι απουσιάζουν τα οικόπεδα με τους κατάλληλους συντελεστές δόμησης που θα επέτρεπαν μεγάλες αναπτυξιακές παρεμβάσεις.
Ο Δημήτρης Παπούλης, Διευθύνων Σύμβουλος της Trade Estates, τόνισε ότι οι επενδυτές αναζητούν ασφάλεια, διαφάνεια, κρίσιμο μέγεθος και προοπτικές περαιτέρω ανάπτυξης. Ανέφερε ότι η εξειδίκευση της εταιρείας προσέφερε βαθιά γνώση και στενές επαφές με ξένους retailers, με την πλατφόρμα να καταγράφει 25 εκατ. επισκέψεις ετησίως, αποτελώντας ένα πανίσχυρο asset μέσα στο asset. Τέλος, υπογράμμισε ότι το πενταετές πλάνο των 750 εκατ. ευρώ έως το τέλος του 2028 θα ολοκληρωθεί ταχύτερα, θέτοντας έναν νέο φιλόδοξο στόχο για 1 δισ. ευρώ έως το 2031.
Επενδυτικές προοπτικές και δυναμική της αγοράς ακινήτων
Ο Γιάννης Παρασκευόπουλος, Γενικός Διευθυντής της Danos, an alliance member of BNP Paribas Real Estate, παρατήρησε μια κλιμακούμενη ζήτηση στον τουριστικό τομέα από ξένα επενδυτικά κεφάλαια, εστιάζοντας κυρίως σε μονάδες τεσσάρων και πέντε αστέρων. Επισήμανε ότι πραγματοποιούνται τόσο νέες κατασκευαστικές παρεμβάσεις όσο και εξαγορές υπαρχόντων ξενοδοχειακών υποδομών. Προέβλεψε τη συνέχιση της θετικής πορείας του τουριστικού κλάδου, υποστηρίζοντας πως η Ελλάδα ωφελήθηκε σημαντικά από την ανακατεύθυνση των διεθνών τουριστικών ροών εξαιτίας των πολεμικών συρράξεων.
Ο Δημήτρης Μελαχροινός, Συν-Ιδρυτής & Διευθύνων Σύμβουλος του Spitogatos.gr, τόνισε πως το έλλειμμα διαθέσιμων κατοικιών προκαλεί ανοδικές πιέσεις στις τιμές, καθιστώντας δύσκολη την πρόσβαση για πολλά νοικοκυριά. Περιέγραψε ως επιτακτική την ανάγκη για ένα «σοκ προσφοράς» που θα εξισορροπήσει την αγορά προσιτής κατοικίας. Σημείωσε πως η τρέχουσα ετήσια αύξηση τιμών περιορίζεται στο 5%, αποτελώντας τον ηπιότερο ρυθμό ανόδου της τελευταίας εννεαετίας. Πρόσθεσε ότι η άνοδος εντοπίζεται κυρίως στο κέντρο της Αθήνας και στα νότια Προάστια, ενώ το 20% των αναζητήσεων στην πλατφόρμα προέρχεται από το εξωτερικό, με πρωτοκαθεδρία ενδιαφέροντος από Γερμανία, ΗΠΑ και Ηνωμένο Βασίλειο.
Ο Δημήτρης Οικονόμου, Συν-Ιδρυτής & Διευθύνων Σύμβουλος της MyStudentFlat, ανέφερε πως η εταιρεία ανέπτυξε μια καινοτόμο πλατφόρμα για την ψηφιακή πρόσβαση των φοιτητών σε κατοικίες, επιτρέποντας την online κράτηση, πληρωμή και υπογραφή συμβολαίων. Παρατήρησε ότι η φοιτητική στέγη αποτελεί το τρίτο σημαντικότερο asset στην Ευρώπη, σε αντίθεση με την Ελλάδα όπου η αγορά παραμένει περιορισμένη. Εξέφρασε τη στήριξή του στην πρωθυπουργική πρόταση για το build to rent, σημειώνοντας πως το μοντέλο υλοποιείται ήδη στην Κύπρο με 104 διαμερίσματα υπό παράδοση έως το 2028. Παράλληλα, ανακοίνωσε την έναρξη της My Business Flat τον Ιανουάριο, θέτοντας ως μακροπρόθεσμο στόχο την επέκταση της δραστηριότητας εκτός ελληνικών συνόρων μετά το 2028.
Η Λίλα Τσιτσογιαννοπούλου, Director of Real Estate Advisory της PwC, υποστήριξε πως η εγχώρια αγορά prime ακινήτων βιώνει μια από τις πιο παραγωγικές περιόδους της, χαρακτηριζόμενη από έντονη κινητικότητα και αυξημένη επιλεκτικότητα των επενδυτών. Εντόπισε το ισχυρότερο ενδιαφέρον στα logistics, με τα βιοκλιματικά γραφεία και τα ξενοδοχεία να ακολουθούν σε προτιμήσεις. Υπογράμμισε πως το επόμενο κρίσιμο στοίχημα για την κατοικία είναι η στροφή σε ενοικιαστικά μοντέλα, συμπληρώνοντας ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη και η τεχνολογική αναβάθμιση λειτουργούν ως καταλύτες για την ενίσχυση της επενδυτικής αξίας.
Τέλος, η Τάνια Τζίκα, Πρόεδρος της ELVIAL, υπογράμμισε ότι οι τάσεις ευθυγραμμίζονται με τη μεταβολή στις απαιτήσεις ποιότητας των κτιρίων, αυξάνοντας τη ζήτηση για λύσεις υψηλής ενεργειακής απόδοσης. Τόνισε την ανάγκη των εταιρειών να προσφέρουν ολοκληρωμένα πακέτα υπηρεσιών και αναφέρθηκε στη συμμετοχή της ELVIAL σε εμβληματικά έργα όπως το ΦΙΞ στη Θεσσαλονίκη, εκτιμώντας ότι η παρέμβαση αυτή θα επιφέρει ουσιαστική αναβάθμιση στη δυτική είσοδο της πόλης.






















