Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας σχεδιάζουν ένα κοστολογημένο πακέτο παροχών για τη ΔΕΘ, στοχεύοντας σε φορολογικές ελαφρύνσεις για ελεύθερους επαγγελματίες και επιχειρήσεις. Με βάση τις εισηγήσεις της Τράπεζας της Ελλάδος, οι παρεμβάσεις θα εστιάσουν στη μείωση του φόρου εργασίας και την ενίσχυση των νοικοκυριών, διασφαλίζοντας παράλληλα τη δημοσιονομική σταθερότητα της χώρας.
Τα πρώτα σχέδια για το καλάθι της ΔΕΘ και οι παρεμβάσεις
Σχεδιασμός για το οικονομικό πακέτο της ΔΕΘ με στόχο την ευρεία κοινωνική στήριξη, αξιοποιώντας τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο του 1 δισ. ευρώ. Το Μαξίμου και το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εισέρχονται στην κρίσιμη φάση προετοιμασίας για τις εξαγγελίες της φετινής ΔΕΘ. Με διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο που αγγίζει το 1 δισ. ευρώ και προσδοκίες για περαιτέρω ενίσχυση έως τον Σεπτέμβριο, στόχος είναι η διαμόρφωση ενός πακέτου με ευρύ κοινωνικό αποτύπωμα που δεν θα αφήνει καμία ομάδα εκτός.
Η κατεύθυνση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη επικεντρώνεται στη δίκαιη διασπορά των ωφελειών σε ολόκληρη την κοινωνία. Μετά την περσινή έμφαση στη στεγαστική πολιτική, στους νέους και στους συνταξιούχους, ο φετινός σχεδιασμός ενσωματώνει προτεραιότητες για τους ελεύθερους επαγγελματίες, τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τα νομικά πρόσωπα. Παράλληλα, το πλάνο παραμένει ανοιχτό για μισθωτούς, οικογένειες και ιδιοκτήτες ακινήτων, επιδιώκοντας ένα ισορροπημένο μείγμα φορολογικών ελαφρύνσεων και αναπτυξιακών κινήτρων.
Η κυβέρνηση επιδιώκει να παρουσιάσει ένα σχέδιο πλήρως κοστολογημένο, το οποίο θα είναι απόλυτα συμβατό με τους νέους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες, καθώς η χώρα εισέρχεται σταδιακά σε προεκλογική τροχιά. Προς αυτή την κατεύθυνση, το οικονομικό επιτελείο πραγματοποιεί το ξεσκαρτάρισμα των εισηγήσεων από τα συναρμόδια υπουργεία. Στόχος είναι πριν από το διάλειμμα του Αυγούστου να έχει διαμορφωθεί η πρώτη ολοκληρωμένη εικόνα των μέτρων που δύνανται να χρηματοδοτηθούν.
Αμέσως μετά, ο αρμόδιος υπουργός θα παρουσιάσει στον πρωθυπουργό ένα σύνολο εναλλακτικών προτάσεων. Από αυτή τη διαδικασία θα προκύψουν οι τελικές εξαγγελίες που θα παρουσιαστούν στη ΔΕΘ μετά την επιστροφή από τις θερινές διακοπές. Το εύρος και το περιεχόμενο των παρεμβάσεων θα καθοριστούν αποκλειστικά από τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο, ο οποίος παραμένει ο κεντρικός πυλώνας του σχεδιασμού για τις μόνιμες παρεμβάσεις του 2027.
Η εκτίμηση για το ύψος των διαθέσιμων πόρων ενδέχεται να αναθεωρηθεί προς το καλύτερο μέχρι τον Σεπτέμβριο, εφόσον διατηρηθεί η θετική πορεία των δημόσιων οικονομικών. Σημαντική πηγή αισιοδοξίας αποτελεί η εκτέλεση του κρατικού προϋπολογισμού κατά το πεντάμηνο Ιανουαρίου – Μαΐου, καθώς το πρωτογενές πλεόνασμα κινήθηκε σημαντικά υψηλότερα από τον αρχικό στόχο. Παράλληλα, τα φορολογικά έσοδα ξεπέρασαν τις προβλέψεις, κυρίως λόγω των αυξημένων εισπράξεων από τον ΦΠΑ και τους φόρους εισοδήματος.
Αν και το οικονομικό επιτελείο αναγνωρίζει ότι μέρος της υπεραπόδοσης ενδέχεται να οφείλεται σε συγκυριακούς παράγοντες ή σε χρονική μεταφορά εσόδων, υπάρχει η εκτίμηση ότι η δυναμική μπορεί να διατηρηθεί. Με τη συμβολή του τουρισμού, της ιδιωτικής κατανάλωσης και των μέτρων κατά της φοροδιαφυγής, θεωρείται εφικτή η δημιουργία πρόσθετου δημοσιονομικού χώρου που θα επιτρέψει την ενίσχυση του τελικού πακέτου παροχών.
Οι προσδοκίες για τον επιπλέον χώρο βασίζονται επίσης στα εξής στοιχεία:
- Στην απόδοση των ψηφιακών εργαλείων για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.
- Στη συνεχή διεύρυνση της φορολογικής βάσης.
- Στην ισχυρή πορεία του τουρισμού και της κατανάλωσης.
- Στις συζητήσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το πλαίσιο των νέων δημοσιονομικών κανόνων.
Παράλληλα, εξετάζεται προσεκτικά η αξιοποίηση των περιθωρίων που παρέχει η ευρωπαϊκή ρήτρα διαφυγής για συγκεκριμένες επενδυτικές δαπάνες. Η κυβέρνηση επιδιώκει να διασφαλίσει ότι τέτοιες κινήσεις δεν θα διακυβεύσουν τους στόχους για υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, ούτε θα ανακόψουν τη συνεχή πορεία αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους.
Ο σχεδιασμός λαμβάνει σοβαρά υπόψη τις κατευθύνσεις της Τράπεζας της Ελλάδος, η οποία προτείνει την κατεύθυνση του πρόσθετου χώρου σε τρεις βασικούς άξονες:
- Στοχευμένη στήριξη των πιο ευάλωτων νοικοκυριών.
- Μόνιμες φορολογικές και ασφαλιστικές ελαφρύνσεις για τη μείωση του βάρους στην εργασία.
- Επενδυτικά κίνητρα που ενισχύουν την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων.
Η κεντρική τράπεζα προειδοποιεί ότι οι γενικευμένες οριζόντιες παροχές έχουν υψηλό δημοσιονομικό κόστος και περιορισμένη αποτελεσματικότητα. Υπογραμμίζει ότι οι μόνιμες μειώσεις φόρων μπορούν να στηριχθούν μόνο σε μια ισχυρότερη φορολογική βάση, στη μείωση του κενού ΦΠΑ και στη συνέχιση της μάχης κατά της φοροδιαφυγής. Πολλά από τα μέτρα που βρίσκονται στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου κινούνται πράγματι προς αυτή την κατεύθυνση.
Μεταξύ των μέτρων που εξετάζονται περιλαμβάνονται η μείωση της προκαταβολής φόρου για τις επιχειρήσεις και η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα. Επιπλέον, συζητούνται νέες μειώσεις ασφαλιστικών εισφορών, αλλαγές στη φορολογία εισοδήματος, επενδυτικά φορολογικά κίνητρα, καθώς και παρεμβάσεις που συνδέονται με τη στέγαση και την ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών.
