Η επίθεση του Ισραήλ στις ενεργειακές εγκαταστάσεις του Ιράν φέρνει νέα δεδομένα στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ στις Βρυξέλλες, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να ζητά από την Ευρώπη να λάβει εγκαίρως αποφάσεις για βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα μέτρα. Στόχος είναι να αποφευχθεί η επανάληψη του σεναρίου της ενεργειακής κρίσης του 2022, όταν η Ευρώπη αναγκάστηκε να αντιδράσει εκ των υστέρων.
Ευρωπαϊκή ευελιξία και ΕΦΚ καυσίμων
Κεντρικό αίτημα της Αθήνας είναι η χαλάρωση των οροφών δαπανών, ώστε τα κράτη-μέλη να αποκτήσουν μεγαλύτερη δυνατότητα παρέμβασης, για παράδειγμα στο πεδίο των φόρων. Για πρώτη φορά στη θητεία του, ο πρωθυπουργός άνοιξε την προοπτική παρέμβασης στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (ΕΦΚ) των καυσίμων, λόγω της σταθερής αύξησης της τιμής στην αντλία. Ο Πιερρακάκης ξεκαθάρισε ότι ένα τέτοιο μέτρο δεν θα μπορούσε να υλοποιηθεί χωρίς ευρωπαϊκές ευελιξίες και συντονισμό.
Το plan B της Ελλάδας
Η κυβέρνηση αντιλαμβάνεται ότι μπορεί να χρειαστεί να κινηθεί μονομερώς, αν τα πράγματα επιδεινωθούν και η ευρωπαϊκή ευελιξία δεν καταστεί εφικτή λόγω της χρόνιας ασυμφωνίας Βορρά-Νότου. Ο Πιερρακάκης διαβεβαίωσε ότι η Ελλάδα διαθέτει τη δημοσιονομική επάρκεια για εθνικά μέτρα στήριξης, με ορίζοντα επιδότησης της κατανάλωσης. Στη συζήτηση έχουν πέσει ακόμα και μέτρα εκτός συνηθισμένων πλαισίων, όπως η ενίσχυση τηλεργασίας και η επιδότηση χρήσης μέσων μαζικής μεταφοράς για μείωση της κυκλοφορίας οχημάτων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα από την εργαλειοθήκη του παρελθόντος παραμένει το fuel pass του 2022.
Αμυντική στρατηγική 360 μοιρών
Στο ευρύτερο γεωπολιτικό πλαίσιο, ο Μητσοτάκης θα αναδείξει στη Σύνοδο τις πρωτοβουλίες στήριξης της Κύπρου ως παράδειγμα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης στην πράξη, που υλοποιήθηκε μάλιστα χωρίς ενεργοποίηση του άρθρου 42.7 της Συνθήκης της ΕΕ. Παράλληλα, θα επαναλάβει την πάγια θέση του για αμυντική στρατηγική 360 μοιρών, με ετοιμότητα αντιμετώπισης απειλών όχι μόνο στα ανατολικά αλλά και στα νότια σύνορα της Ευρώπης. Η θέση της Αθήνας παραμένει σταθερή: καμία συμμετοχή στον πόλεμο, ανάγκη για διπλωματική λύση που θα περιλαμβάνει και το βαλλιστικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, και καμία επέκταση της επιχείρησης ASPIDES πέρα από την Ερυθρά Θάλασσα.
