Ο νόμος 5293/2026 βάζει τέλος στις δικαστικές διεκδικήσεις του Ελληνικού Δημοσίου για αγροτικά ακίνητα που είχαν παραχωρηθεί παλαιότερα σε ιδιώτες. Ο Κωστής Χατζηδάκης και ο Μαργαρίτης Σχοινάς τόνισαν ότι η ρύθμιση αποκαθιστά την εμπιστοσύνη των πολιτών, επιτρέποντας την οριστική κατοχύρωση της ιδιοκτησίας μέσω παραχωρητηρίων και πινάκων διανομής, διασφαλίζοντας την ασφάλεια δικαίου και την προστασία της αγροτικής περιουσίας σε όλη την επικράτεια.
Τέλος στις διεκδικήσεις αγροτικών ακινήτων από το Δημόσιο
Ο νόμος 5293/2026 τερματίζει τις διεκδικήσεις του Δημοσίου σε αγροτικά ακίνητα που είχαν παραχωρηθεί στο παρελθόν, λύνοντας ένα πρόβλημα δεκαετιών για χιλιάδες πολίτες. Η εφαρμογή του νόμου 5293/2026 δίνει οριστικό τέλος σε μια εκκρεμότητα πολλών δεκαετιών, καθώς το Ελληνικό Δημόσιο παύει πλέον να διεκδικεί αγροτικά ακίνητα τα οποία είχε παραχωρήσει στο παρελθόν σε ιδιώτες, χωρίς ωστόσο να έχει ολοκληρωθεί η τυπική μεταβίβαση της κυριότητάς τους. Η ρύθμιση αυτή αφορά χιλιάδες πολίτες σε όλη τη χώρα, οι οποίοι καλλιεργούν και κατέχουν επί σειρά ετών εκτάσεις που τους είχαν δοθεί από το κράτος.
Προηγουμένως, οι πολίτες που επιχειρούσαν να μεταβιβάσουν, να κληροδοτήσουν ή να κατοχυρώσουν την περιουσία τους στο Κτηματολόγιο βρίσκονταν αντιμέτωποι με το Δημόσιο, το οποίο εμφανιζόταν ως διεκδικητής της ίδιας της γης που είχε παραχωρήσει. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, δήλωσε ότι με το νέο νομοθετικό πλαίσιο παρέχονται πρακτικές λύσεις στα καθημερινά προβλήματα που αντιμετωπίζει ο πολίτης στις συναλλαγές του.
Ο κ. Χατζηδάκης τόνισε χαρακτηριστικά ότι δεν είναι δυνατόν να μην αναγνωρίζονται παραχωρητήρια που δόθηκαν πριν από εκατό χρόνια, υπογραμμίζοντας ότι το κράτος οφείλει να σταματήσει να αντιμετωπίζει τους πολίτες ως υπηκόους. Από την πλευρά του, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, επεσήμανε ότι η νέα εγκύκλιος εφαρμόζει μια σημαντική μεταρρύθμιση, αποκαθιστώντας την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς και βάζοντας τέλος σε μια πολυετή στρέβλωση.
Σύμφωνα με τις οδηγίες του υπουργείου, οι υπηρεσίες πρέπει να λειτουργούν με διαφάνεια και ταχύτητα για την προστασία της αγροτικής περιουσίας και την εδραίωση της ασφάλειας δικαίου.
Η διάταξη του άρθρου 12 του νόμου 5293/2026 προβλέπει ρητά την αποχή του Δημοσίου από κάθε δικαστική διεκδίκηση όταν υφίστανται τα εξής έγγραφα:
- Παραχωρητήρια.
- Πράξεις αγροτικών διανομών.
- Κλήροι.
- Υποδείξεις εγκατάστασης από δημόσιες αρχές.
Για την εφαρμογή της ρύθμισης, το αρμόδιο υπουργείο εξέδωσε εγκύκλιο προς τις Διευθύνσεις Πολιτικής Γης και τις Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής των Περιφερειακών Ενοτήτων. Οι εν λόγω υπηρεσίες είναι υπεύθυνες για τη διαχείριση των κτηματολογικών στοιχείων και των φακέλων των διανομών, ενώ καλούνται να χορηγούν αμελλητί κάθε απαραίτητο έγγραφο που ζητούν οι ενδιαφερόμενοι πολίτες για την κατοχύρωση της ιδιοκτησίας τους.
Η εγκύκλιος καθορίζει με ακρίβεια τις περιπτώσεις που καλύπτονται, τα αποδεικτικά έγγραφα που απαιτούνται και τον τρόπο κίνησης της Διοίκησης. Στο εξής, ο πολίτης που διαθέτει προσωρινό τίτλο, διοικητική πράξη παραχώρησης, πίνακες διανομής ή σχετική βεβαίωση της αρμόδιας υπηρεσίας, θα μπορεί να κατοχυρώνει την ιδιοκτησία του χωρίς να εμπλέκεται σε ατέρμονες δικαστικές διαμάχες.
Τέλος, προβλέπεται η κατάργηση των εκκρεμών δικών που αφορούν αυτές τις περιπτώσεις. Παράλληλα, θεσπίζεται η διαδικασία διόρθωσης των εσφαλμένων πρώτων εγγραφών στο Κτηματολόγιο, στις οποίες το Ελληνικό Δημόσιο εμφανιζόταν λανθασμένα ως ιδιοκτήτης εκτάσεων που ανήκουν νόμιμα στους πολίτες, διασφαλίζοντας έτσι την οριστική τακτοποίηση των αγροτικών ακινήτων και την προστασία των δικαιωμάτων των κατόχων τους σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια.
